Γ. Γκιόκας: Προστασία του περιβάλλοντος και επιχειρηματικό κέρδος δεν πάνε μαζί

ΠΗΓΗ 902.gr Δημοσίευση: Παρ, 10/07/2015 - 11:25

 Τις σοβαρές επιπτώσεις από την πρόσφατη πυρκαγιά στον Ασπρόπυργο, που δημιούργησε ασφυκτικές κι επικίνδυνες καταστάσεις στο Θριάσιο και σε άλλες περιοχές του Λεκανοπέδιου της Αθήνας, εξαιτίας των τοξικών στοιχείων του νέφους, έφερε στη Βουλή ο Γιάννης Γκιόκας, μέλος της ΚΕ του ΚΚΕ και βουλευτής,  με επίκαιρη ερώτησή του στη Βουλή. 

Επεσήμανε ότι το πρόσφατο συμβάν ανέδειξε τους κινδύνους που ελλοχεύουν σε ολόκληρη την περιοχή του Θριασίου, όπου επιχειρήσεις με εύφλεκτα υλικά λειτουργούν και γειτνιάζουν με επιχειρήσεις που διαχειρίζονται καύσιμα. Κατήγγειλε ότι πολλές επιχειρήσεις ανακύκλωσης λειτουργούν είτε χωρίς άδειες είτε με άδειες που έχουν υπερβεί, χωρίς μέτρα ασφαλείας, με ανειδίκευτο φθηνό εργατικό προσωπικό, με ολέθριες συνέπειες και για το προσωπικό και για τους κατοίκους. Αποδεικνύεται η ανυπαρξία πρόληψης και ελέγχου των κινδύνων από τους ελεγκτικούς μηχανισμούς, επαρκούς προσωπικού και μέσων, η έλλειψη διαδικασιών και υποδομών, σχεδίου εκτάκτων καταστάσεων και ενημέρωσης του πληθυσμού για την προστασία του, επεσήμανε ο κομμουνιστής βουλευτής. 

ΔΙΟΞΙΝΕΣ: Εξαιρετικά επικίνδυνες ουσίες για την ανθρώπινη υγεία

Αγνωστες ποσότητες διοξινών διοχετεύτηκαν στην ατμόσφαιρα από τη φωτιά στο εργοστάσιο ανακύκλωσης στον Ασπρόπυργο, που αφέθηκε να καίει επί πέντε μέρες. Ο κίνδυνος για όσους βρέθηκαν στην πορεία του τοξικού νέφους καπνού θα αποδειχτεί σε βάθος χρόνου

Στο δημοσίευμα αυτό δεν θα καταπιαστούμε με τις λεπτομέρειες του εγκλήματος που συντελέστηκε σε βάρος των κατοίκων του Λεκανοπεδίου και του Θριάσιου, με τη μη κατάσβεση επί πενθήμερο της πυρκαγιάς στο εργοστάσιο ανακύκλωσης του Ασπροπύργου, τη βδομάδα που πέρασε. Για την εκδήλωση της πυρκαγιάς ίσως καταλογιστούν ευθύνες, αν αποδειχτεί εμπρησμός. Για την εγκληματική αδιαφορία του κεφαλαίου και της κυβέρνησης που διαχειρίζεται σήμερα την κυβερνητική εξουσία προς το συμφέρον του, γι' αυτήν την αδιαφορία που δεν σκότωσε άμεσα κανέναν, αλλά ίσως σκοτώσει, αρρωστήσει, παραμορφώσει στο μέλλον, δε φαίνεται ότι θα πληρώσει κάποιος. Οπως δε θα πληρώσει κανείς για το θάνατο των τεσσάρων εργατών στα διυλιστήρια των ΕΛΠΕ στον Ασπρόπυργο ένα μήνα νωρίτερα, που κι αυτοί δεν πέθαναν όσο το γεγονός ήταν στην επικαιρότητα, αλλά έσβησαν αργά και βασανιστικά τις βδομάδες που ακολούθησαν, από τα τραύματα και τα εγκαύματα, που τους προκάλεσε η δίψα για κέρδος του κεφαλαίου και η πολιτική κάλυψη με λόγια του αέρα από τη μεριά της συγκυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ.

Για να καταλάβουμε καλύτερα τη φύση του κινδύνου από το τοξικό νέφος της περασμένης βδομάδας, πρέπει να ασχοληθούμε με τις χημικές ενώσεις που ονομάζονται διοξίνες και παράγονται, μεταξύ άλλων, όταν καίγονται πλαστικά που περιέχουν χλώριο (όπως το PVC ή πολυβινυλοχλωρίδιο), ιδιαίτερα όταν αυτό γίνεται σε συνθήκες ανοιχτής και ατελούς καύσης.

Τι είναι οι διοξίνες

Γενική χημική δομή των διοξινών

Η χημική ονομασία της ένωσης με το εμπειρικό όνομα διοξίνη, είναι 2,3,7,8 τετραχλωροδιβενζοπαραδιοξίνη (TCDD). Η ονομασία διοξίνες χρησιμοποιείται για την οικογένεια των χημικά παρόμοιων πολυχλωριωμένων διβενζο παρα διοξινών (PCDD) και των πολυχλωριομένων διβενζοφουράνιων (PCDF). Ορισμένα χλωριωμένα διφαινύλια (τα γνωστά PCB) που έχουν παρόμοιες τοξικές ιδιότητες με τις διοξίνες συχνά περιλαμβάνονται στον όρο διοξίνες. Από τους 419 τύπους χημικών ενώσεων της οικογένειας των διοξινών, οι 30 τύποι θεωρούνται οι πιο επικίνδυνοι με την TCDD να βρίσκεται στην κορυφή της τοξικότητας.

Οι διοξίνες είναι κυρίως υποπροϊόντα χημικών διεργασιών, αλλά προκύπτουν και από φυσικά φαινόμενα, όπως οι εκρήξεις ηφαιστείων και οι πυρκαγιές των δασών. Κυρίως είναι ανεπιθύμητα υποπροϊόντα βιομηχανικών διεργασιών στην εξαγωγή των μετάλλων από τα ορυκτά που τα περιέχουν, στη λεύκανση με χλώριο του χαρτοπολτού, στην κατασκευή ζιζανιοκτόνων και παρασιτοκτόνων. Χειρότερες πηγές προέλευσης διοξινών είναι συνήθως οι εγκαταστάσεις καύσης απορριμμάτων, λόγω ατελούς καύσης. Αλλά και η πιο σύγχρονη τεχνολογία να εφαρμοστεί και να τηρούνται οι αντιρυπαντικοί κανόνες με ευλάβεια και οικονομικό κόστος για την επιχείρηση, η καύση απορριμμάτων θα έχει και πάλι αποτέλεσμα την παραγωγή έστω μικρών ποσοτήτων διοξινών. Διοξίνες παράγονται (σε μικρότερη κλίμακα απ' ό,τι στην πρόσφατη πυρκαγιά στο εργοστάσιο ανακύκλωσης του Ασπροπύργου) και σε κάθε μικρή ή μεγαλύτερη πυρκαγιά σε χωματερές, όπου πάντα υπάρχουν και υλικά που περιέχουν χλώριο.

Αν και ο σχηματισμός των διοξινών είναι τοπικά εντοπισμένος, η κατανομή τους στο περιβάλλον είναι παγκόσμια. Βρίσκονται παντού στην υδρόγειο από τους πόλους έως τον ισημερινό. Υψηλότερα επίπεδα συναντώνται συνήθως σε ορισμένα χώματα, ιζήματα και τρόφιμα, κυρίως τα γαλακτοκομικά, το κρέας, τα ψάρια και τα οστρακοειδή. Χαμηλά επίπεδα διοξινών συναντώνται στα φυτά, στο νερό και τον αέρα (τον «καθαρό» αέρα, όχι τον επιβαρυμένο από το νέφος της πυρκαγιάς στον Ασπρόπυργο).

Σεβέζο

Ορισμένες περιπτώσεις μόλυνσης από διοξίνες πήραν μεγαλύτερη δημοσιότητα. Το 2008 η Ιρλανδία ανακάλεσε πολλούς τόνους χοιρινού κρέατος που βρέθηκε να έχει 200 φορές περισσότερες διοξίνες από το όριο και οφειλόταν στις ζωοτροφές που δίνονταν στα ζώα. Το 1999 υψηλά επίπεδα διοξινών βρέθηκαν σε κοτόπουλα και αυγά από το Βέλγιο, που είχαν φάει ζωοτροφές μολυσμένες από PCB. Να σημειωθεί ότι αν και οι χώρες έχουν ορίσει επιτρεπτά όρια (κάτω από 30 δισεκατομμυριοστά του γραμμαρίου την ημέρα για έναν ενήλικο άνθρωπο), η ύπαρξη ορίου κάτω από το οποίο οι διοξίνες είναι ασφαλείς αμφισβητείται επιστημονικά.

Το 1976, σε σοβαρό ατύχημα σε χημικό εργοστάσιο στο Σεβέζο της Ιταλίας, ένα νέφος τοξικών χημικών, που περιείχε και την πιο επικίνδυνη από τις διοξίνες απελευθερώθηκε στον αέρα και μόλυνε μια περιοχή 15 τετραγωνικών χιλιομέτρων, όπου κατοικούσαν 37.000 άνθρωποι. Σχεδόν 40 χρόνια μετά, οι επιστήμονες συνεχίζουν να καταγράφουν τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία από μια τόσο σοβαρή έκθεση. Υποτίθεται ότι η Ευρωπαϊκή Ενωση έχει πάρει μέτρα στο πλαίσιο της οδηγίας «Σεβέζο» για τον έλεγχο κινδύνων από μεγάλα βιομηχανικά ατυχήματα.

Η ύπαρξη διοξινών στο αποφυλλωτικό ζιζανιοκτόνο («πορτοκαλής παράγοντας») με το οποίο ράντιζαν οι Αμερικάνοι ιμπεριαλιστές τα δάση του Βιετνάμ και όσους ζούσαν και μάχονταν μέσα σ' αυτά, θεωρείται η αιτία για τις αυξημένες τερατογενέσεις και καρκινογενέσεις που παρουσιάστηκαν στον πληθυσμό τις δεκαετίες μετά τη νίκη του βιετναμικού λαού.

Οι επιπτώσεις

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ), οι επιπτώσεις της σύντομης έκθεσης του ανθρώπου σε υψηλές συγκεντρώσεις διοξινών είναι η εκδήλωση βλαβών στο δέρμα, όπως η χλωρακμή και το σκούρεμα του δέρματος σε λωρίδες και η αλλαγή της λειτουργίας του συκωτιού. Οι επιπτώσεις της μακρόχρονης έκθεσης σχετίζονται με βλάβες του ανοσοποιητικού συστήματος, του αναπτυσσόμενου νευρικού συστήματος (έμβρυα, νεογνά και μικρά παιδιά), του ενδοκρινικού συστήματος και των αναπαραγωγικών λειτουργιών (ενδομητριώσεις, τερατογενέσεις).

Οι διοξίνες ανήκουν στις χημικές ενώσεις με βεβαιωμένη καρκινογενετική επίδραση. Οταν οι διοξίνες μπουν μέσα στο ανθρώπινο σώμα παραμένουν σ' αυτό επί πολλά χρόνια, εξαιτίας της χημικής τους σταθερότητας και της ιδιότητάς τους να απορροφώνται από τους λιπώδεις ιστούς (λιπόφιλες - υδρόφοβες ενώσεις), όπου παραμένουν αποθηκευμένες. Δεν μπαίνουν στην κυκλοφορία του αίματος και έτσι δεν υπάρχει δυνατότητα γρήγορης αποβολής τους από τα νεφρά μέσω των ούρων. Δανειζόμενοι ορολογία από τις ραδιενεργές ουσίες, μπορούμε να πούμε ότι ο χρόνος ημιζωής τους (ο χρόνος που η ποσότητά τους μειώνεται στο μισό) μέσα στο σώμα, υπολογίζεται σε 7 έως 11 χρόνια. Οι διοξίνες έχουν την τάση να συσσωρεύονται στην κορυφή της τροφικής αλυσίδας. Οσο ψηλότερα βρίσκεται ένα ζώο στην τροφική πυραμίδα, τόσο μεγαλύτερη είναι η συγκέντρωση των διοξινών στο σώμα του. Ετσι οι διοξίνες που πέφτουν στη θάλασσα π.χ. προσκολλημένες πάνω σε σωματίδια σκόνης, γρήγορα απορροφώνται από τα ψάρια και τελικά καταλήγουν στον άνθρωπο.

Λόγω του ότι οι διοξίνες βρίσκονται παντού στο σύγχρονο κόσμο, όλοι οι άνθρωποι έχουν ίχνη τους στο σώμα τους. Οι διοξίνες λειτουργούν συσσωρευτικά, όπως η μόλυνση από ορισμένες ραδιενεργές ουσίες που εγκαθίστανται μόνιμα στον οργανισμό. Ιδιαίτερο κίνδυνο αντιμετωπίζουν οι εργαζόμενοι σε τόπους εργασίας όπου παράγονται διοξίνες, όπως οι εργαζόμενοι σε εργοστάσια χαρτοπολτού (δεν υπάρχει πρόβλημα, έκλεισαν όλα στην Ελλάδα...) και οι πυροσβέστες, που συχνά δίνουν τη μάχη με τη φωτιά χωρίς καν τα στοιχειώδη μέσα προφύλαξης της δικής τους υγείας.

Επιβαλλόμενοι έλεγχοι

Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, η ποσοτική χημική ανάλυση των διοξινών απαιτεί περίπλοκες μεθόδους που είναι διαθέσιμες μόνο σε μικρό αριθμό εργαστηρίων στον κόσμο (ένα απ' αυτά στο ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος»). Το κόστος της ανάλυσης είναι πολύ υψηλό και κυμαίνεται ανάλογα με τον τύπο του δείγματος, μεταξύ 1.000 δολαρίων για την ανάλυση ενός βιολογικού δείγματος και πολλών χιλιάδων δολαρίων για τη συνολική εκτίμηση της εκπομπής διοξινών από ένα εργοστάσιο καύσης απορριμμάτων.

Οι μετρήσεις που θα έπρεπε να γίνουν για να εκτιμηθούν οι επιπτώσεις από την πυρκαγιά στο εργοστάσιο ανακύκλωσης δεν αφορούν μόνο τα αιωρούμενα σωματίδια (αιθάλη κ.τ.λ.), που κι αυτά αποτελούν κίνδυνο για την υγεία όταν υπερβαίνουν μια ορισμένη συγκέντρωση, αλλά κυρίως τις διοξίνες. Και θα έπρεπε να γίνουν σε δείγματα αέρα στην πορεία που ακολούθησε το νέφος καπνού τις πέντε μέρες που η φωτιά έκαιγε, αλλά και στο χώμα και τις επιφάνειες των κτισμάτων σε αυτήν την πορεία, καθώς οι διοξίνες έχουν μεγάλη τάση να προσροφώνται από το χώμα και άλλα υλικά.

Η εμφάνιση καρκίνου οφείλεται σε πολλούς παράγοντες. Επιχειρήσεις και κυβερνήσεις οχυρώνονται πίσω από το γεγονός αυτό για να αρνηθούν συγκεκριμένη συσχέτιση ανάμεσα στις καρκινογενέσεις, τερατογενέσεις κ.τ.λ. που προκαλεί η ρύπανση από διοξίνες. Ευτυχώς η έκθεση στο τοξικό νέφος του Ασπροπύργου δεν ήταν πολύ μακράς διάρκειας, αν και θα μπορούσε να ήταν πολύ μικρότερης, ή και να μην υπήρχε καθόλου, εφόσον η κυβέρνηση ασχολούνταν άμεσα και ουσιαστικά με την επικίνδυνη πυρκαγιά. Αν, ο μη γένοιτο, στο μέλλον υπάρξει μια μικρή (που θα σημαίνει παρ' όλ' αυτά ίσως και δεκάδες περιπτώσεις) αύξηση καρκίνων ή τερατογενέσεων σε όσους εκτέθηκαν πολύ, τα θύματα θα δυσκολευτούν να αποδείξουν την ευθύνη εταιρείας και κυβέρνησης για τη συμφορά που θα τους έχει χτυπήσει. Ετσι κι αλλιώς, η καταγραφόμενη διαρκής αύξηση του ποσοστού εκδήλωσης καρκίνου στον πληθυσμό αποδίδεται στο ...σύγχρονο τρόπο ζωής, σαν να ήταν κάποιο φυσικό φαινόμενο, για το οποίο δεν μπορεί να γίνει τίποτα. Βέβαιο είναι ότι η παρατήρηση (και) αυτών των εξελίξεων από τη θέση του θεατή - θύματος, δε βοηθάει σε τίποτα.

Επιμέλεια:
Σταύρος ΞΕΝΙΚΟΥΔΑΚΗΣ
Πηγή: http://www.who.int

ΠΥΡΚΑΓΙΑ ΣΤΟΝ ΑΣΠΡΟΠΥΡΓΟ: Αλλη εξουσία...

ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ Κυριακή 14 Ιούνη 2015

Ο υπουργός Περιβάλλοντος, Γ. Τσιρώνης, δήλωσε σε ραδιοφωνικό σταθμό πριν από λίγες μέρες, σε σχέση με την πυρκαγιά σε εταιρεία ανακύκλωσης στον Ασπρόπυργο και το τοξικό νέφος που έπνιξε την Αθήνα, το εξής: «Για να σβήσει η φωτιά χρειάζεται επιχωμάτωση, όμως ο εργολάβος που έχει το χώμα και τα μηχανήματα είναι απλήρωτος, του χρωστάει η Περιφέρεια λεφτά από προηγούμενη φορά»!

Τα παραπάνω τα αναφέρουμε ως ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα της «καθημερινότητας», όπως συνηθίζουν να λένε τα τηλεοπτικά κανάλια των αστικών ΜΜΕ. Θα μπορούσαμε να καταγράψουμε εκατοντάδες τέτοια ή μικρότερα. Τι φανερώνει αυτό το παράδειγμα;

Από την πλευρά των αστικών ΜΜΕ αυτά που προβάλλονται είναι η ανικανότητα του κράτους, η σύγχυση αρμοδιοτήτων ανάμεσα στην Περιφέρεια και την κυβέρνηση, το πού μας οδηγεί η έλλειψη χρηματοδότησης και γι' αυτό πρέπει να κλείσει γρήγορα η συμφωνία, ο πόλεμος ευθυνών ανάμεσα στην κυβέρνηση και την Περιφέρεια κ.ά.

Ομως, η ουσία βρίσκεται αλλού και αυτή βεβαίως παραμένει καλά κρυμμένη.

ΘΡΙΑΣΙΟ ΠΕΔΙΟ: Στο κυνήγι του κέρδους γίνεται ένα έγκλημα διαρκείας

ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ Κυριακή 14 Ιούνη 2015

Στις 6 Ιούνη, η βιομηχανική «χαβούζα» του Θριασίου Πεδίου, στην οποία χρόνια τώρα αναγκάζονται να συνυπάρχουν οι κάτοικοι με την ανεξέλεγκτη δράση των βιομηχάνων ήρθε ξανά στην επικαιρότητα. Και αυτήν τη φορά δεν ήταν επίσης για καλό. Δεν είχαν προλάβει καν να στεγνώσουν τα χώματα στα μνήματα των εργατών που κάηκαν στα Ελληνικά Πετρέλαια και μια νέα φωτιά ξέσπασε, αυτήν τη φορά σε ένα εργοστάσιο ανακύκλωσης στον Ασπρόπυργο.

Δεν ήταν μια απλή πυρκαγιά. Ηταν ένα βιομηχανικό ατύχημα μεγάλης έκτασης, με συνέπειες ανεξέλεγκτες για τη δημόσια υγεία. Οι τοξικές ουσίες που εκλύθηκαν από την καύση διαφόρων υλικών και κυρίως του πλαστικού, θα δείξουν τα αποτελέσματά τους στην πορεία του χρόνου. Ηταν ένα έγκλημα, με γνωστή την αιτία, τον καπιταλιστικό δρόμο ανάπτυξης που θυσιάζει την υγεία και την ίδια τη ζωή των εργαζομένων και των λαϊκών στρωμάτων στο βωμό της κερδοφορίας του κεφαλαίου. Γνωστοί και οι συνεργοί του εγκλήματος, οι πολιτικοί εκφραστές του συγκεκριμένου δρόμου ανάπτυξης, που πριμοδοτούν την ανεξέλεγκτη δράση των επιχειρήσεων στην περιοχή και γενικότερα, κωφεύουν στην έλλειψη μέτρων πρόληψης, αδιαφορούν για την αντιμετώπιση έκτακτων καταστάσεων, βάζουν εντέλει σε κίνδυνο την υγεία των εργαζομένων και του λαού. Είναι ένα έγκλημα που έχει καταδικάσει μια ολόκληρη περιοχή στην υποβάθμιση, με τους κατοίκους εκτεθειμένους σε κίνδυνο, όπως και οι εργαζόμενοι των επιχειρήσεων που δρουν εκεί, οι οποίοι διακινδυνεύουν την ασφάλειά τους κάτω από συνθήκες εντατικής εκμετάλλευσης.

ΔΗΜΟΣ ΑΘΗΝΑΙΩΝ: Σοβαρό πρόβλημα με τους παιδικούς σταθμούς

ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ Σάββατο 13 Ιούνη 2015

Παρεμβάσεις των συμβούλων της «Λαϊκής Συσπείρωσης» στο Δημοτικό Συμβούλιο Αθήνας

Τον κίνδυνο να μην ανοίξουν το Σεπτέμβρη οι μισοί παιδικοί σταθμοί του Δήμου Αθηναίων, λόγω καθυστέρησης των προσλήψεων, επισήμανε ο Νίκος Σοφιανός, επικεφαλής της «Λαϊκής Συσπείρωσης», στη διάρκεια της προχτεσινής συνεδρίασης του Δημοτικού Συμβουλίου.

Υπογράμμισε χαρακτηριστικά: «Εχουμε φτάσει δυόμιση μήνες μετά. Η κυβέρνηση πότε θα απαντήσει; Πότε θα γίνει ο διαγωνισμός και τι κινήσεις θα κάνετε; Ο υπουργός είναι πολυάσχολος και δεν μπορεί να απαντήσει, έστειλε όμως εγκύκλιο που λέει ότι είναι υποχρεωτική η κατάθεση των χρημάτων των δήμων σε εφαρμογή της Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου. Δεν έχει μπει θέμα στο συνέδριο της ΚΕΔΕ από τον κ. Βούτση ότι θα είναι υποχρεωτικό. Τώρα λέει ότι θα είναι υποχρεωτικό. Επιμένουμε στην απόφαση που έχουμε πάρει για να μην παραδοθούν τα χρήματα του δήμου».